Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu, geniş bir kitleyi etkileyen önemli bir yasayı görüşmeyi tamamladı. “Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” adı altında sunulan bu düzenlemenin amacı, kira fiyatlarıyla artış gösteren site aidatlarına sınırlama getirmek olarak öne çıksa da, içerdiği maddelerle “acele kamulaştırma” ve “yerel yönetimlerin yetkilerinin kısıtlanması” gibi konularda eleştiriler aldı. Kamuoyunda “fahiş aidat düzenlemesi” olarak adlandırılan bu teklif, aslında mülkiyet haklarını ciddi şekilde etkileyebilecek unsurlar barındırıyor.
Belediye şirketlerinin kurulması konusundaki yetkinin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a devredilmesiyle ilgili yeni kurallar da gündeme geldi. AKP Hatay Milletvekili Adem Yeşildal’ın açıklamalarına göre, site yönetimleri artık aidat ve avans belirlemede serbest olamayacak. Yeni düzenlemeyle getirilecek olan bazı kurallar şunlar:
– **Genel Kurul Onayı Zorunluluğu**: Site yönetimleri, belirledikleri aidat ve avans gibi konuları Kat Malikleri Genel Kurulu’na onaylatmak zorunda olacak.
– **İtiraz Mekanizması**: Eğer kat maliklerinden itiraz gelirse, bu konudaki nihai karar kat malikleri kuruluna ait olacak.
– **Çoğunluk Eşiği Düzenlemesi**: Toplu yapılarda, yönetim planı değişikliği için gereken 5’te 4 çoğunluk şartı, karar almayı kolaylaştırmak amacıyla 3’te 2’ye düşürülecek.
Yeşildal, düzenlemenin amacı hakkında, “Bu düzenlemeyle site yöneticilerinin aidat belirleme ve yönetim planı oluşturma yetkileri, kat malikleri genel kurulunun onayına bağlanarak suistimallerin önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Aidat ve avans belirleme işlemleri, kat malikleri kurulunun onayı olmadan yapılamayacak.” şeklinde bilgi verdi. Ayrıca, gayrimenkul değerleme raporlarının artık elektronik ortamda Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü’ne sunulması zorunlu hale getirilecek. Sadece sosyal konut projeleri için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na acele kamulaştırma yetkisi verilecek.
Muhalefet ise düzenlemeye yönelik sert eleştirilerde bulundu. CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, teklifin yerel yönetimlerin ve mülkiyet haklarının zayıflatılmasına yol açacağını belirtti: “Belediyeleri zayıflatarak kentleri güçlendiremezsiniz.” İYİ Parti Trabzon Milletvekili Yavuz Aydın ise, belediyelerin şirket kurma yetkisinin Cumhurbaşkanı onayına bağlanmasını eleştirdi ve bu durumun yerel idarelerin hizmetlerini zayıflatacağını ifade etti. CHP Antalya Milletvekili Sururi Çorabatır, yasama kalitesinin düştüğünü ve bazı maddelerin Anayasa’ya aykırı olduğunu savundu. Yeni Yol Partisi Grup Başkanı Mehmet Emin Ekmen, halen başlamayan “Yarısı Bizden” kentsel dönüşüm projesinin dar gelirlilerin ev sahibi olma hayalini gerçekleştirmediğini öne sürdü. DEM Parti Siirt Milletvekili Sabahat Erdoğan Sarıtaş ise, teklifin afet güvenliğini yeterince öncelikle almadığını ve çevre denetim yetkisinin özel kuruluşlara devredilmesini kabul etmediklerini belirtti.
Bu düzenlemeler, Türkiye’deki yerel yönetim yapısında ve mülkiyet haklarında köklü değişikliklere neden olabilecek gibi görünüyor.
